email Arkadaşınızın maili print Yazıcı versionu Add to your del.icio.us del.icio.us Digg this story Digg this
Yararli Bilgiler

Kiremit nasıl döşenir?

Font büyüklüğü: Decrease font Enlarge font
image

    Kiremit Altı Lata Uygulamaları
    Kiremit altına uygulanacak latalar, kiremitlerin düzgün yerleştirilmesini ve aynı hattı muhafaza etmesini sağlar. Kiremitlerin kırılmasını ve su sızdırmasını engeller. Çatı yüzeyinde oluşabilecek dengesizlikler ve kot farkları önlenmiş olur. Kiremitlerin sağlam ve düzgün uygulanmasını sağlar, kaymaları önler kiremitlerin tel, kanca ve çivi ile sabitlenmesine olanak sağlar. Rüzgâr ve fırtınalarda insanlara ve çevreye zarar vermesin önleyerek emniyeti sağlar. Kiremit altının havalandırılmasına olanak sağlar. Latalar çatıda enine ve boyuna uygulanabilir. Tek Latalı-Çift Latalı sistem uygulamada çoğunlukla dikey mertek aralıkları 50-60 cm arasında bırakılmaktadır. Bu durumda 2,5x3,5 cm ebatlı lata kullanılmalıdır. Pratikte bir metrekareye 3,5 m. lata kullanılır. Yatay lata aralıkları kiremidin alt damak ve tırnak arası ölçülerinde uygulanır. Kiremitin tipine göre bu aralık takribi 31,5 cm ile 34 cm arasıdır. Betonarme eğimli çatılarda lata uygulaması yapılırken yüzeydeki bozukluklar ahşap düzeltme kamaları vasıtasıyla lataların altı beslenerek yapılır. Betonarme yüzeyde Latalar saçağa paralel uygulanır, latalar 1,5-2 metrede aralarında 3 cm'lik boşluk bırakılarak şaşırtmalı uygulanır. Saçak ucundaki ilk lata diğer latalara göre 2 cm daha yüksek seçilerek ilk sıra kiremidin eğiminin diğer kiremitler ile aynı olması sağlanır.

    Kiremitlerin Döşenmesi ve Sabitlenmesi
    Çatını durumuna göre uygun ahşap lata altyapısı, ısı yalıtımı yapıldıktan sonra, saçağa paralel dere içine 4-6 cm sarkacak şekilde ip çekilerek kiremitler sağdan sola birinci sırayı oluşturma için monte edilir. 
Kiremit döşeme 

    Marsilya, Valensiya, Venedik gibi kiremitler metrekareye ortalama 15 adet / m2 olarak hesaplanır. Oluklu alaturka kiremitler boy ve ölçülerine göre 28-34 adet / m2 hesaplanır. Kiremitler bitüm esaslı kiremit altı levha üzerine döşenirken, kiremit bağlama kanalları ile levha oluk üstünden ve rondelâlı galvanizli çiviler ile bağlanır. Etek sıra tamamı bağlanır, yukarıdaki sıralar çaprazlanarak iki atlanıp bir bağlanır. Oluklu kiremitler özel levha üzerine saçak kancaları ve ara kancalar ile monte edilir. Marsilya ve Akdeniz tipi kiremitlerin haricindeki kiremitler profilleri şaşırtmalı dizilmeye müsait olmadığından şaşırtmalı olarak dizilemezler. Kiremitler kesinlikle harç ile bloke edilmemelidirler. Kiremitler sadece kanca ile sabitlenmezler. Kiremit yapısında mevcut olan bağlama delikleri matkap veya uygun bir çivi ile açılarak bakır tel, galvanizli tel ve direk çivileme yapılarak sabitlenebilir. Tüm sabitleme işlemeleri latalar üzerine yapılmalıdır. Kiremitlerin kesintisiz döşenmesine engel olan çatı detaylarında (bacalar, kuşluklar, merdiven ve çatı pencereleri vb.) alt döşeme hizası korunarak üst ve yan parçalar kesilerek uygulanır. Kesilen parçalar serbest bırakılmamalıdır ilave latalar koyularak lata üzerine çivi ile sabitlenmelidir. Kesilen parçaların tespiti kiremit bağlama kancası ve tespit elemanı ile de yapılabilir.

    Saçak Uygulaması ve Elemanları
    Kiremitlerin döşenmesi saçaktan başlar. Saçak hattı ilk döşenecek kiremit sırasıdır. Saçak latası diğer latalara göre 2 cm. daha yüksek seçilir, bu şekilde ilk sıra kiremitlerin düzgün bir eğime ve diğer kiremitlerle aynı doğrultuya sahip olması sağlanmış olur.

    Saçak latası ile ikinci lata arasındaki mesafe kiremitlerin çatı saçağından yapacağı taşma mesafesini belirler. Bu mesafe kiremit üzerindeki suyun dere dış yanağını aşmadan suyun dere içine inmesini sağlar.

    Dere askı kelepçeleri duruma göre saçak latasının altından veya üstünden monte edilir. Dere seçimi yapılırken kar yükü dikkate alınmalı ve dere kesiti askı kelepçesi uzunluğu, kiremitin saçaktan sarkması ona göre hesaplanmalıdır. Taşma mesafesi Çatı eğimine göre 4-6 cm. olmalıdır. Daha düşük taşmalarda kiremit altına su girme riski oluşur Bazı durumlarda ön saçak kapatma elemanı kullanarak saçak kiremitlerin dere sistemi içine taşma mesafesini sıfıra indirebiliriz.

    Piyasada tarak diye adlandırılan PVC saçak havalandırma elemanları da çatılarda sıkça kullanılmaya başlanmıştır. Yapısı itibari ile saçak havalandırma elemanı üç soruna çözüm getirmektedir. Saçak kiremitlerin yükseltilmesini ve diğer kiremitlerle aynı düzleme sahip olmasını sağlar. Kiremit altına yaprak, kuş ve benzeri maddelerin girmesini engeller. Kiremit altının havalandırılmasını sağlar. Yine PVC esaslı saçak engel elemanları da saçakta kullanılabilir. Bu ürün havalandırma sağlamaz saçak latası üzerine engel amaçlı kullanılır.

    Mahya Uygulaması ve Yardımcı Elemanları
    Mahya kiremitlerinin harç ile sabitleştirilmesi, hem görüntü hem de havalandırmayı olumsuz yönde etkilediğinden bu tür uygulamadan vazgeçilmiş olunup, Kuru Mahya (Havalandırmalı Mahya) sistemi dediğimiz uygulama gündeme gelmiştir. Bu uygulama için kullanılan malzemeler şunlardır: Mahya aşığını oluşturmak için 5x5 cm ahşap, Metal aşık destek elemanı, Mahya havalandırma bandı ve mahya tutucu klipsler.

    Mahya hattını, Mahya ve Eğimli Mahya (mail mahya) olarak iki kısımda inceleyebiliriz.. Eğimli mahya hattı aşık profilleri veya takozları 60 cm de bir koyulabilir. Aşık latasının hangi yükseklikte yapılacağı kiremidin tipine göre belirlenir. Bu belirleme mahya ile kiremit üstü arasında 0,5 cm mesafe kalacak şekilde belirlenmesi, havalandırma bandı koyulunca mahyaların kiremitler üzerine dengeli bir şekilde basması sağlanmış olacaktır.

    Mahya da aşık profilleri veya takozları 100 cm'de bir olmak üzere koyulur. Aşık latasının yüksekliği yerinde belirlenir. Şöyle ki; mahya hattı kiremiti üç beş tane dizilir sonra üzerine mahya konulur. Mahyanın kiremitlerinin üzerine dengeli bir şekilde oturduğu kontrol edilir. Çatının en üst noktası ile mahyanın en alt kısmı arasındaki ölçüye 0,5 cm ilave edilerek mahya aşığının yüksekliği belirlenmiş olur. Aşık tahtası, aşık taşıma profiline veya takozlara sabitlenir. Mahya havalandırma bandı aşık latası üzerine çakılır veya zımbalanır. Havalandırma bantının alt kenarları yapışkanlı yüzeyi vasıtası ile kiremitlere yapıştırılır. Mahya kiremitleri, mahya kiremit tespit elemanı (klips) ile aşık tahtasına sabitlenerek uçması, kayması önlenir. Mahya hattı sonun da kullanılan mahyaların uçları kapalı olmalıdır. Bunlara mahya sonlandırma diyoruz. Eğik mahya hattı ile Zirve mahyasının birleştiği noktalarda üç yollu veya dört yollu mahya ismini verdiğimiz mahyalar kullanılmalıdır.

    Harçlı mahya sistemi, çeşitli olumsuzluklara rağmen bu sistem uygulanmak istendiğinde, sadece mahya kiremitleri dışardan görünmeyecek şekilde içten harçlanması tavsiye edilir. Böyle bir sistemde 12 - 18 m2 için 1 adet olmak üzere havalandırma kiremitleri kullanmak gerekir.

    Mahya hattı havalandırma bandı-airband olarak adlandırılmış olup kenarları yapışkanlı, genişleyebilen UV dayanımlı, polipropilen esaslı, kiremidin rengine göre metal takviyeli, kiremit üzerine mükemmel yapıştığı için kar, su ve toza karşı iyi bir koruma sağlar, çatıya nefes aldırır. 5-10 cm. uzunluğunda ve 28-32 cm. genişlikte üretilmektedir. Estetik bir üründür.

    Tek eğimli çatılarda mahya hattı iki şekilde çözüme ulaştırılır. Bir kuru mahya sistemi ve iki set kiremit iledir. Set kiremit özel bir kiremittir. Arka uzantı profili sayesinde havalandırmayı sağladığı gibi damlalık görevini de yerine getirerek cepheden suyun uzaklaştırılmasını sağlar. Alttaki lataya tespit edilmesi şarttır. Sağ ve sol yanlarda kaplama kiremidi kullanmalı ve bunları çivi deliklerinden yan saçak tahtasına çivi ile sabitlenmelidir.

    Yan Saçak Kaplamaları ve Kapatma Elemanları
    Saçak yan kenarlarının kapatılması için üretilen kil esaslı yan saçak kaplama elamanları, kiremit tipinde üretilebildiği gibi, her kiremide uyum sağlayanları vardır. Bunlar kiremit üstünden saçak kenarına sarkarak hem estetik, hem de kuvvetli rüzgârlara karşı mükemmel bir direnç sağlar.

    Yan Saçak elemanları sağ-sol olarak üretildiği gibi tek tip olarak da üretilirler. Yan saçak elemanlarının muhakkak sabitlenmesi gerekir, sabitleme işlemi dikey destek latası konulduktan sonra çivi deliğinden veya özel bağlantı elemanlarıyla yan kenarlara sabitlenmelidir.

    Yan saçak kaplamaları kiremit malzemeden olduğu gibi, bakırdan UV dayanıklı sert PVC'den ve polyester malzemeden de yapılabilir.

    Mail Dere, Baca ve Duvar Dibi Detayları
    Mail dere diğer adıyla eğik dere, çatının hareketliliğine göre oluşan vadi dere olarak da tabir edilen yağmur suyu akış kanalının oluşturulmasıdır. Eskiden şimdiye kadar çatılardaki dereler çinko, bakır ve benzeri levhalar ile sağlanmaktaydı. Günümüzde ise bu malzemelere alternatif ürünlüler piyasaya sunulmaktadır. Bunlar alüminyum folyolu membranlar, çatı rengine uygun mineral taşlı membranlar, PVC ve polyester esaslı mail dere elemanları, vb. dir. Tercih hangi malzeme olursa olsun, önemli olan altyapısının hazırlanmasıdır.

    Mail dere yatağı ekseninin her iki tarafında saçaktan yukarıya doğru 20-25 cm. uzaklıkta 2.5 x 3.5 cm. ebadında lata uygulaması yapılıp, dere malzemesi dere içerisini kaplayarak lataların üzerini kapatacak şekilde uygulanmalıdır. Yağışların yoğun olduğu zamanlarda kiremit üzerinden dereye inen yağmur sularının kiremit altına sızmasını engellemek gerekir.

    Baca dipleri çatıda itina ile yapılması gereken kritik yerlerden biridir. Baca ölçüleri standart olmadığı için yerinde alınan ölçülerine göre malzemeler kesilerek yapılmaktadır. Baca kenarları karın biriktirdiği suyun kolay ulaştığı yerlerdir. Çatının eğimine göre akış istikameti, kar erimesi, ters yağmurlarda dikkate alınarak özen gösterilmesi lazımdır. Baca dipleri çinko, bakır, folyolu ve mineral taşlı membranlar, buralar için üretilmiş kendinden yapışkanlı folyolu bantlar veya PVC ve polyester esaslı malzemeler ile yapılabilir. Baca arkasında yalıtım malzemesi kiremit altına, yanlarda kiremit altına, önlerde kiremit üstüne çıkacak şekilde uygulama yapılmalı gerekirse baca etrafında lata ve çıta yardımıyla kanal oluşturulmalıdır. Teorik olarak baca etrafı yalıtım malzemesi aşağıdaki gibi hazırlanır.
                           EN           BOY
    1. Ön parça:     30 cm.     A+2x15 cm.
    2. Kenarlar:      30 cm.     B+2x15 cm.
    3. Arka parça:   30 cm.     A+2x15 cm.
    4. Kuşak:         15 cm.     2A+2Bx10 cm.

    Baca etrafına çatının eğimine paralel olarak baskı çıtası uygulaması yapılmalıdır.

    Çatıda yan parapet duvarları var ise buralarda tepeden saçak oluğuna kadar ya dere oluşturulmalı ya da yan parapet duvarından kiremit üzerine su yalıtımı yapılmalıdır. Bu işlemler çinko, bakır, membran ve yalıtım bantlarıyla yan parapet duvarına baskı çıtası uygulayarak veya parapet duvar üst kaplamasının altına girilerek yapılmalıdır.

    Kalkan duvar dipleri yine yan parapet duvar gibi izole dilmelidir. Burada izolasyon malzemesi kiremit üzerine 15-20 cm. uzanacak şekilde olmalıdır.

    catider.org.tr

email Arkadaşınızın maili print Yazıcı versionu Add to your del.icio.us del.icio.us Digg this story Digg this